Dziś (10.04.2026) obchodziłaby swoje 79. urodziny. Niestety wybitna aktorka polskiego kina i teatru, jaką była Ewa Dałkowska, odeszła od nas 8 czerwca zeszłego roku po długiej walce z ciężką chorobą. Jeśli jednak przyjąć, że taśma filmowa jest środkiem, który w pewnym sensie zapewnia nieśmiertelność, to dzięki wydarzeniom takim, jak Kozzi Film Festiwal publiczność zyska wyjątkową okazję spotkania z ekranowymi wcieleniami artystki.
Absolwentka polonistyki na Uniwersytecie Warszawskim oraz Wydziału Aktorskiego Państwowej Wyższej Szkoły Teatralnej im. Aleksandra Zelwerowicza w Warszawie, już w połowie lat 60. występowała w studenckim Teatrze Kalambur, m.in. w „Szewcach” Witkacego w inscenizacji Włodzimierza Hermana. Już jako profesjonalna aktorka znalazła się w zespole Teatru Śląskiego im. Stanisława Wyspiańskiego w Katowicach, gdzie pracowała w latach 1972-74, grając m.in. w spektaklach Zbigniewa Bogdańskiego. Następnie związała się na długo z warszawskim Teatrem Powszechnym (1974-2008), występując w takich przedstawieniach, jak „Sprawa Dantona” Stanisławy Przybyszewskiej w reżyserii Andrzeja Wajdy (1975), „Noc trybad” Pera Olova Enquista w reżyserii Ernsta Günthera (1977 – nagroda I stopnia dla najlepszej aktorki na 17. Kaliskich Spotkaniach Teatralnych), „Garderobiany” Ronalda Harwooda w reżyserii Zygmunta Hübnera (1986), „Zmowa świętoszków” Michaiła Bułhakowa w reżyserii Jana Englerta (1996) czy „Prezydentki” Wernera Schwaba w reżyserii Grzegorza Wiśniewskiego (2001) – za rolę w tym ostatnim przedstawieniu została wyróżniona Nagrodą im. Tadeusza Boya-Żeleńskiego, przyznawaną przez sekcję polską Międzynarodowego Stowarzyszenia Krytyków Teatralnych (AICT).
Do końca życia czynna zawodowo, w latach 2008-2025 była aktorką Nowego Teatru w Warszawie, gdzie występowała m.in. w spektaklach Krzysztofa Warlikowskiego „(A)pollonia” (2010), „Opowieści afrykańskie według Szekspira” (2011), „Kabaret warszawski” (2013), „Francuzi” (2015); za rolę w przedstawieniu „Koniec” (2010) w jego reżyserii otrzymała Feliksa Warszawskiego i Nagrodę im. Aleksandra Zelwerowicza. Liczne nagrody i wyróżnienia zdobywała także za kreacje w spektaklach Teatru Telewizji i Teatru Polskiego Radia.
Zielonogórskiej publiczności zaprezentowała się jako Doris w słodko-gorzkiej komedii Bernarda Slade’a „Po latach o tej samej porze”, którą w 2004 roku Zdzisław Wardejn wystawił na deskach Lubuskiego Teatru.
Do jej najbardziej znanych ról filmowych należy tytułowa bohaterka „Sprawy Gorgonowej” (1977) Janusza Majewskiego – guwernantka oskarżona w latach 30. zeszłego stulecia o zabójstwo swojej nastoletniej podopiecznej. Obraz, wpisujący się w modę retro, cieszył się znaczną popularnością wśród widzów. W nagrodzonym m.in. na festiwalu w Locarno „Szpitalu Przemienienia” (1978) Edwarda Żebrowskiego, zrealizowanym na podstawie powieści Stanisława Lema, wcieliła się w postać lekarki w szpitalu psychiatrycznym, który po wybuchu wojny naziści skazują na zagładę. Wiele lat później Dałkowska znalazła się w gronie nominowanych do Orłów 2016 za drugoplanową kreację kochanki głównego bohatera, prokuratora granego przez Janusza Gajosa, w głośnym filmie Małgorzaty Szumowskiej Body/Ciało (2015), nagrodzonym m.in. Złotymi Lwami w Gdyni i Srebrnym Niedźwiedziem w Berlinie. Widzowie tegorocznego Kozzi Film Festiwal będą mogli zobaczyć aktorkę w tych trzech bardzo różnych rolach, definiujących jej wszechstronny talent.
W sposób równie przekonujący wcielała się w postaci tak krańcowo odmienne, jak wulgarna prostytutka Stella w „Roku Spokojnego Słońca” (1984) Krzysztofa Zanussiego i Stefa Wilczyńska, pełna poświęcenia współpracowniczka tytułowego bohatera filmu „Korczak” (1990) Andrzeja Wajdy; z reżyserem współpracowała już wcześniej, grając u boku Zbigniewa Zapasiewicza w psychologicznym dramacie „Bez znieczulenia” (1978). Wśród jej najważniejszych osiągnięć wymienić trzeba wielowymiarowy aktorski portret Andzi Cichalskiej-Solskiej – zwyczajnej, a zarazem niezwyczajnej „Kobiety z prowincji” (1984) Andrzeja Barańskiego; rola ta przyniosła jej Wyróżnienie Dziennikarzy na festiwalu w Gdańsku.
Za całokształt swoich artystycznych dokonań Ewa Dałkowska została odznaczona m.in. Srebrnym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” (2007).